Charakterystyka narządu

Tarczyca to niewielki, ale ważny gruczoł położony u podstawy szyi. Wytwarzane przez nią hormony regulują metabolizm, temperaturę ciała, pracę serca oraz wpływają na nastrój i płodność. Poznaj budowę tarczycy oraz rolę hormonów T3, T4 i kalcytoniny.

 

Rysunek nr 1: Schematyczna ilustracja przedstawiająca położenie i budowę gruczołu tarczowego.

Budowa i funkcja tarczycy

Tarczyca to niewielki narząd zlokalizowany w dolnej części szyi, tuż pod krtanią, przy tchawicy. Ma kształt przypominający motyla – składa się z dwóch płatów połączonych cienkim „mostkiem”, zwanym cieśnią. Narząd położony jest w bliskim sąsiedztwie ważnych struktur szyi – tętnic szyjnych, żył szyjnych i nerwów krtaniowych, dlatego jego powiększenie może powodować ucisk lub chrypkę. Tarczyca jest bardzo dobrze unaczyniona – dopływ krwi zapewniają tętnice tarczowe górne i dolne, a odpływ odbywa się przez sieć żył tarczowych.

Jest gruczołem dokrewnym, co oznacza, że wytwarza hormony, które regulują wiele ważnych procesów w organizmie – takich jak tempo przemiany materii, pracę serca czy temperaturę ciała. Hormony tarczycy wpływają również na nastrój, masę ciała, cykl miesiączkowy i płodność, wspierając prawidłowe funkcjonowanie układu nerwowego i hormonalnego.

Budowa tarczycy i jej hormony

Tarczyca zbudowana jest głównie z tzw. komórek pęcherzykowych, które produkują dwa ważne hormony tarczycy:

  • tyroksynę (T4)
  • trijodotyroninę (T3)

Hormony te regulują metabolizm, czyli tempo, w jakim organizm przetwarza energię. Wpływają też na temperaturę ciała, pracę serca, mięśni oraz układu nerwowego.

Komórki C i kalcytonina

W tarczycy znajdują się również inne, mniej liczne komórki – tzw. komórki okołopęcherzykowe (nazywane komórkami C), które produkują kalcytoninę – hormon, który pomaga utrzymać prawidłowy poziom wapnia we krwi.