Wczesne wykrywanie nowotworów

Wyobraź sobie, że wystarczy pięć minut, by zyskać spokój i pewność, że wszystko jest w porządku. Nie musisz czekać na objawy – możesz po prostu upewnić się, że jesteś zdrowa. Że jesteś zdrowy. W tym odcinku prof. Piotr Rutkowski, jeden z kluczowych ekspertów ds. onkologii w Polsce, tłumaczy, dlaczego badania profilaktyczne to nie tylko hasło z plakatu, ale realna szansa na zdrowie – dziś i na przyszłość. To rozmowa o sile wczesnej diagnozy; mitach, które odbierają nam poczucie wpływu – i konkretach, które naprawdę warto znać. Z ekspercką dokładnością i ludzką życzliwością wyjaśnia, że dbanie o zdrowie zaczyna się od prostego kroku. Ten podcast powstał z myślą o każdym, kto szuka sposobów na długie i zdrowe życie.

  • Stopklatka z podcastu

„Gdy idziemy na badanie przesiewowe, to nie jesteśmy pacjentami. Jesteśmy osobami zdrowymi i chcemy pozostać zdrowymi.”

— prof. Piotr Rutkowski

O czym mowa w odcinku?

Rozmowa Joanny Górskiej z prof. Piotrem Rutkowskim to apel o codzienną odwagę troski o siebie. Dowiadujemy się, dlaczego badania przesiewowe (mammografia, cytologia, kolonoskopia) ratują zdrowie, a czasem nawet życie, zanim choroba da jakikolwiek sygnał. Padają konkretne liczby – zaledwie 40% Polek korzysta z mammografii, podczas gdy w Portugalii to ponad 90%. Profilaktyka to nie jest kwestia strachu, tylko mądrego dbania o siebie i bliskich. A badania przesiewowe to najskuteczniejsze narzędzie, jakie mamy, żeby uratować komuś życie.

Kluczowe rekomendacje z rozmowy

  • Badaj się, zanim pojawią się objawy – profilaktyka to działanie, gdy czujesz się dobrze.
  • Badania przesiewowe są bezpłatne, bez skierowania i łatwo dostępne – można zapisać się przez Internetowe Konto Pacjenta.
  • Mammografia (45–74 lata), cytologia (od 25. roku życia), kolonoskopia (50–65 lat) – to tzw. „święta trójca” profilaktyki.
  • Kolonoskopia pozwala usunąć polipy zanim przekształcą się w raka – często bez operacji i bólu.
  • Samobadanie skóry co 3 miesiące może uratować życie – czerniak wczesny jest prawie w 100% wyleczalny.
  • Nowoczesne testy cytologiczne pozwalają wydłużyć odstępy między badaniami – nawet do 5 lat.
  • Warto zapisywać terminy badań i traktować je jak standardowy element troski o zdrowie. Badania przesiewowe trzeba wykonywać regularnie — po prawidłowym wyniku należy wrócić na kolejne badanie w wyznaczonym odstępie czasu (zależnie od typu badania).
  • Aż 80–90% wyników badań kontrolnych jest prawidłowych – to też ważna informacja.
  • Lepiej działać z wyprzedzeniem niż reagować na objawy.
     

Wspomniane w odcinku

Rozmówcy

prof. dr hab. n. med. Piotr Rutkowski
Onkolog z wieloletnim doświadczeniem klinicznym i systemowym. Kierownik Kliniki Nowotworów Tkanek Miękkich, Kości i Czerniaków w Narodowym Instytucie Onkologii im. Marii Skłodowskiej-Curie – Państwowym Instytucie Badawczym oraz Przewodniczący Zespołu Ministerialnego Narodowej Strategii Onkologicznej.

Joanna Górska
Prowadząca rozmowy w ramach podcastów na portalu onkologia.gov.pl