Jak przygotować się do leczenia?

Rozpoczęcie leczenia onkologicznego to ważny moment – wiąże się z wieloma zmianami w codziennym życiu, zarówno dla Ciebie, jak i dla Twoich bliskich. Dobre przygotowanie może pomóc Ci lepiej odnaleźć się w nowej sytuacji, zmniejszyć stres i zadbać o komfort – nie tylko fizyczny, ale też emocjonalny.

  • Osoba przegląda notatki przy stole w domu

Początek leczenia - jak zadbać o siebie i bliskich

W tym artykule znajdziesz praktyczne wskazówki, które pomogą Ci zaplanować kolejne kroki. Zobacz, jak zorganizować codzienne sprawy, na co zwrócić uwagę w kontakcie z zespołem medycznym, gdzie szukać wsparcia i jak zadbać o siebie w trakcie leczenia. To, co możesz zrobić przed rozpoczęciem terapii, naprawdę ma znaczenie.

Zorganizuj sprawy związane z codziennym życiem

Leczenie onkologiczne to często duże obciążenie dla organizmu i codziennego życia. Czekają Cię regularne wizyty, możliwe osłabienie, a czasem także zmiany w diecie. Dlatego warto wcześniej zaplanować, jak zorganizować codzienne sprawy tak, by było Ci łatwiej – spokojniej i bez zbędnego stresu.

Przygotowanie planu leczenia

  • Ustal harmonogram wizyt:

    Dowiedz się, jak często będziesz odwiedzać szpital lub klinikę, oraz zaplanuj transport na wizyty (samodzielnie lub z pomocą bliskich). 

  • Zorganizuj opiekę nad dziećmi lub osobami starszymi

    Jeśli masz dzieci lub innych bliskich wymagających opieki, warto wcześniej zaplanować, kto będzie się nimi zajmować w czasie Twoich wizyt lekarskich. 

  • Zarezerwuj czas na odpoczynek

    Leczenie onkologiczne, szczególnie chemioterapia, może wiązać się z dużym zmęczeniem. Warto w planie dnia uwzględnić czas na odpoczynek oraz krótkie przerwy, aby zminimalizować stres i zmęczenie. 

Organizacja codziennych obowiązków 

  • Pomoc w obowiązkach domowych: jeśli przed rozpoczęciem leczenia prowadziłeś/-aś aktywne życie zawodowe oraz / lub obowiązkami domowymi, warto rozważyć zorganizowanie pomocy. Poproś rodzinę, przyjaciół lub skorzystaj z usług pomocy domowej, które pomogą Ci w codziennych czynnościach, takich jak gotowanie, sprzątanie czy zakupy.
  • Zaplanuj dietę: jeśli leczenie onkologiczne będzie wiązało się ze zmianą diety, np. z powodu działań niepożądanych, jakimi mogą być nudności), warto wcześniej zaplanować posiłki, które będą łatwe do przygotowania i dostosowane do Twoich potrzeb. Porozmawiaj z dietetykiem, jeśli masz wątpliwości dotyczące odpowiednich posiłków. 
     

Współpraca z zespołem medycznym 

Współpraca z lekarzami i innymi pracownikami medycznymi jest kluczowa. Przed rozpoczęciem leczenia warto omówić wszystkie szczegóły dotyczące terapii, skutków ubocznych i dalszego planu leczenia.

Zrozumienie planu leczenia 

  • Zrozum, jakie leczenie Cię czeka: Zapytaj lekarza o dokładny plan leczenia, w tym o wszystkie etapy terapii, liczbę wizyt, rodzaj terapii (np. chemioterapia, radioterapia, chirurgia), możliwe skutki uboczne oraz czas trwania leczenia. Warto mieć te informacje na piśmie.
  • Zapisuj pytania i wątpliwości: W trakcie rozmowy z lekarzem możesz nie pamiętać wszystkich szczegółów, dlatego warto wcześniej zapisać pytania dotyczące leczenia. W razie potrzeby poproś o wyjaśnienie terminów medycznych, abyś mógł lepiej zrozumieć plan leczenia.

Prawo do drugiej opinii lekarskiej

Druga opinia: Jeśli masz wątpliwości co do planu leczenia, zawsze masz prawo poprosić o drugą opinię u innego specjalisty. To może dać Ci większą pewność co do wybranego kierunku leczenia.

W trakcie leczenia mogą pojawić się pytania lub nagłe problemy zdrowotne.
Dlatego ważne jest, abyś wiedział/-a, jak skontaktować się z lekarzem lub pielęgniarką – i nie bał/-a się tego zrobić.
Masz prawo pytać, prosić o pomoc i szukać wsparcia zawsze, gdy tego potrzebujesz.

Zorganizowanie wsparcia emocjonalnego

Leczenie onkologiczne to nie tylko wyzwanie dla ciała, ale też dla psychiki.
Wsparcie emocjonalne odgrywa ogromną rolę – pomaga lepiej radzić sobie z trudnymi momentami, zarówno Tobie, jak i Twoim bliskim.

Wsparcie bliskich 

  • Zrozumienie i komunikacja z rodziną: Dobrze jest otwarcie rozmawiać z rodziną i bliskimi o swoich potrzebach emocjonalnych. Mogą oni pomóc Ci radzić sobie ze stresem, smutkiem czy obawami związanymi z leczeniem. Poproś ich o pomoc, jeśli czujesz, że tego potrzebujesz, i zapewnij ich, że ich wsparcie jest dla Ciebie ważne.
  • Ustal, kto może Ci pomóc: Zaplanuj, kto będzie mógł towarzyszyć Ci w wizytach lekarskich, pomóc w codziennych obowiązkach lub po prostu być obecnym, aby Cię wesprzeć. Często najlepszym rozwiązaniem jest zaangażowanie kilku osób, które mogą wspierać Cię w różnych momentach.

Pomoc psychologiczna 

  • Wsparcie psychologiczne: Wielu pacjentów korzysta z pomocy psychologów lub terapeutów w trakcie leczenia nowotworowego, aby radzić sobie ze stresem, lękiem czy depresją. Psychoterapeuta może pomóc przejść przez trudne emocje związane z diagnozą i leczeniem. Często szpitale oferują programy wsparcia psychologicznego, więc warto zapytać o taką pomoc.
  • Grupy wsparcia: Warto również rozważyć uczestnictwo w grupach wsparcia, w których pacjenci z podobnymi doświadczeniami dzielą się swoimi przeżyciami i wzajemnie wspierają. Może to pomóc w zrozumieniu swoich emocji i budowaniu poczucia wspólnoty. 
     

Zadbaj o swoje ciało i umysł 

Podczas leczenia nowotworowego ważne jest, aby dbać o swoje ciało i umysł. Odpowiednia pielęgnacja, aktywność fizyczna i techniki relaksacyjne mogą pomóc w lepszym radzeniu sobie z procesem leczenia.

Aktywność fizyczna 

  • Dostosowana do możliwości aktywność fizyczna: Ćwiczenia fizyczne są bardzo ważne w trakcie leczenia, ale powinny być dostosowane do Twoich możliwości. Proś o wskazówki lekarza lub fizjoterapeutę w kwestii bezpiecznych ćwiczeń, które mogą poprawić Twoje samopoczucie i zmniejszyć zmęczenie.
  • Regularne spacery, joga, medytacja: Aktywność fizyczna o niskiej intensywności, jak spacery czy joga, może pomóc w poprawie kondycji psychicznej, zmniejszeniu stresu i poprawie jakości snu.

Zarządzanie stresem i relaksacja 

  • Techniki relaksacyjne: Medytacja, techniki oddechowe, mindfulness – te metody mogą pomóc Ci w codziennym zarządzaniu stresem i poprawić Twoje samopoczucie emocjonalne. Warto poszukać aplikacji lub kursów online, które nauczą Cię skutecznych technik.
  • Zdrowy sen: Podczas leczenia szczególnie ważne jest, aby zadbać o odpowiednią ilość snu. Brak snu może prowadzić do osłabienia organizmu, a dobry sen wpływa na regenerację sił witalnych. 

Przygotowanie do potencjalnych skutków ubocznych leczenia

Leczenie onkologiczne może wiązać się z różnymi skutkami ubocznymi, które wpłyną na Twoje codzienne życie. Warto być świadomym tych możliwości i przygotować się na nie z wyprzedzeniem.

Zmiany w wyglądzie 

Wypadanie włosów, zmiany skórne: Jeśli masz obawy związane z utratą włosów lub innymi zmianami w wyglądzie, porozmawiaj z lekarzem o dostępnych opcjach, takich jak peruki, nakrycia głowy lub pielęgnacja skóry. Wsparcie ze strony bliskich i grup wsparcia może być również pomocne w radzeniu sobie z tymi zmianami.

Zarządzanie objawami i skutkami ubocznymi 

Leki przeciwbólowe i leki przeciwwymiotne: Porozmawiaj z lekarzem o lekach, które mogą pomóc w zarządzaniu skutkami ubocznymi leczenia, takimi jak ból, nudności czy zmęczenie. Warto wiedzieć, jak reagować na ewentualne dolegliwości i jakie dostępne są metody ich łagodzenia. 

Przygotowanie się do leczenia onkologicznego to proces, który wymaga uwzględnienia zarówno praktycznych, jak i emocjonalnych aspektów. Planowanie codziennego życia, współpraca z zespołem medycznym, organizacja wsparcia emocjonalnego oraz dbanie o zdrowie fizyczne i psychiczne to kluczowe elementy, które pomogą Ci przejść przez leczenie z większym komfortem i pewnością. Pamiętaj, że masz prawo do pełnej informacji i wsparcia na każdym etapie leczenia, a Twoje potrzeby i obawy są ważne.